Ποια είναι η ελάχιστη ηλικία και πόσα χρόνια ασφάλισης χρειάζεται ένας ιδιωτικός υπάλληλος για να πάρει σύνταξη; Ο βασικός αριθμός που πρέπει να θυμόμαστε είναι οι 4.500 ημέρες ασφάλισης, δηλαδή 15 έτη. Ωστόσο, σε ορισμένες περιπτώσεις μέρος του απαιτούμενου χρόνου μπορεί να συμπληρωθεί με αναγνωριζόμενο ή πλασματικό χρόνο.
Πλήρης σύνταξη στα 67 με 15 χρόνια
Ο γενικός κανόνας προβλέπει πλήρη σύνταξη στα 67 με τουλάχιστον 15 χρόνια ή 4.500 ημέρες ασφάλισης.
Δεν χρειάζεται κάποιος να εργάζεται μέχρι τα 67. Αν έχει συμπληρώσει νωρίτερα τον απαιτούμενο ασφαλιστικό χρόνο, μπορεί να διακόψει την εργασία του και να περιμένει τη συμπλήρωση του ορίου ηλικίας, εφόσον φυσικά πληρούνται οι προϋποθέσεις που ισχύουν για την περίπτωσή του.
Τα 15 χρόνια δεν σημαίνουν πάντοτε 15 χρόνια πραγματικής εργασίας
Εδώ βρίσκεται ένα σημείο που συχνά δημιουργεί σύγχυση.
Στο ασφαλιστικό σύστημα υπάρχουν πραγματικοί χρόνοι εργασίας αλλά και χρόνοι που, όταν πληρούνται οι νόμιμες προϋποθέσεις, μπορούν να αναγνωριστούν ή να εξαγοραστούν.
Στρατιωτική θητεία, σπουδές, τέκνα, ορισμένα κενά ασφάλισης και συγκεκριμένες περίοδοι ανεργίας ή ασθένειας είναι παραδείγματα χρόνων που μπορεί, ανάλογα με την κατηγορία του ασφαλισμένου και τον σκοπό της αναγνώρισης, να αξιοποιηθούν.
Έτσι, σε ασφαλιστικές περιπτώσεις όπου επιτρέπεται η συγκεκριμένη αναγνώριση, ένας εργαζόμενος μπορεί να συμπληρώσει μέρος της απαιτούμενης 15ετίας με πλασματικό χρόνο και δεν είναι απαραίτητο όλος ο χρόνος να προέρχεται από πραγματική εργασία.
Χρειάζεται όμως προσοχή: δεν υπάρχει ένας γενικός κανόνας που να λέει ότι κάθε ιδιωτικός υπάλληλος με ακριβώς 12 πραγματικά χρόνια μπορεί υποχρεωτικά να αγοράσει άλλα τρία και να πάρει κύρια σύνταξη. Πρέπει να εξεταστεί ποιοι χρόνοι αναγνωρίζονται στη συγκεκριμένη ασφαλιστική περίπτωση.
Για την επικουρική ασφάλιση του ΤΕΚΑ υπάρχει ειδική πρόβλεψη: ασφαλισμένος με τουλάχιστον 12 χρόνια μπορεί να καταβάλει τις εισφορές που αντιστοιχούν στον χρόνο που λείπει για να συμπληρώσει 15 χρόνια, με ανώτατο αναγνωριζόμενο χρόνο τα τρία έτη.
Πλήρης σύνταξη στα 62
Εντελώς διαφορετικά είναι τα πράγματα όταν κάποιος θέλει να πάρει πλήρη σύνταξη στα 62.
Εδώ ο γενικός κανόνας απαιτεί 40 χρόνια ασφάλισης ή 12.000 ημέρες.
Άρα:
62 ετών + 40 χρόνια ασφάλισης = πλήρης σύνταξη.
67 ετών + 15 χρόνια ασφάλισης = πλήρης σύνταξη.
Μειωμένη σύνταξη στα 62 με 15 χρόνια
Με 4.500 ημέρες ασφάλισης μπορεί επίσης να υπάρχει δικαίωμα μειωμένης σύνταξης από τα 62, όπου αυτό προβλέπεται.
Δεν σημαίνει όμως ότι οποιοσδήποτε συμπληρώνει τα 62 και έχει 4.500 ένσημα παίρνει αυτομάτως μειωμένη σύνταξη.
Ιδιαίτερα για ασφαλισμένους του πρώην ΙΚΑ μπορεί να εξετάζεται και ο ασφαλιστικός δεσμός των τελευταίων ετών. Για παλαιούς ασφαλισμένους συναντάται η προϋπόθεση των 100 ημερών ασφάλισης ανά έτος κατά την κρίσιμη πενταετία, ενώ για άλλες κατηγορίες ισχύουν διαφορετικές προϋποθέσεις.
Τι ποσό δίνουν τα 15 χρόνια
Το γεγονός ότι κάποιος συμπληρώνει τον ελάχιστο χρόνο δεν σημαίνει ότι θα πάρει και υψηλή σύνταξη.
Η κύρια σύνταξη αποτελείται από την εθνική και την ανταποδοτική.
Με 15 χρόνια ασφάλισης, η εθνική σύνταξη είναι μειωμένη σε σχέση με αυτήν που αντιστοιχεί σε τουλάχιστον 20 χρόνια. Για κάθε έτος που λείπει από τα 20 προβλέπεται μείωση 2%, επομένως στα 15 χρόνια η συνολική μείωση αυτού του είδους φτάνει το 10%.
Για τον ασφαλή υπολογισμό της κύριας σύνταξης μπορείτε να χρησιμοποιήσετε το δωρεάν εργαλείο υπολογισμού που σας παρέχει το jobclick.gr .
Αν ο ασφαλισμένος πάρει επιπλέον μειωμένη σύνταξη στα 62, εφαρμόζεται και η προβλεπόμενη μείωση λόγω πρόωρης συνταξιοδότησης στην εθνική σύνταξη, η οποία μπορεί να φτάσει έως το 30%.
Η ανταποδοτική σύνταξη δεν υφίσταται αυτή τη μείωση. Υπολογίζεται με βάση τα χρόνια ασφάλισης και τις συντάξιμες αποδοχές για τις οποίες καταβλήθηκαν εισφορές.
Και αν υπάρχουν ένσημα στο εξωτερικό;
Αν κάποιος έχει, για παράδειγμα, 10 χρόνια στην Ελλάδα και άλλα 10 στη Γερμανία, δεν σημαίνει ότι χάνει τα χρόνια του εξωτερικού.
Στην Ευρωπαϊκή Ένωση υπάρχουν κανόνες συντονισμού των συστημάτων κοινωνικής ασφάλισης και οι περίοδοι μπορούν, υπό τις προβλεπόμενες προϋποθέσεις, να συνυπολογιστούν για τη θεμελίωση συνταξιοδοτικού δικαιώματος.
Κατά κανόνα, όμως, κάθε χώρα υπολογίζει και καταβάλλει το τμήμα της σύνταξης που αντιστοιχεί στον χρόνο ασφάλισης που πραγματοποιήθηκε σε αυτή.
Τι πρέπει να θυμόμαστε
Το βασικό ελάχιστο για κύρια σύνταξη γήρατος είναι τα 15 χρόνια ή 4.500 ημέρες ασφάλισης.
Στα 67, με 15 χρόνια, προβλέπεται πλήρης σύνταξη με βάση τον γενικό κανόνα.
Στα 62, για πλήρη σύνταξη απαιτούνται 40 χρόνια ή 12.000 ημέρες.
Στα 62 μπορεί να υπάρχει δικαίωμα μειωμένης σύνταξης με 15 χρόνια, εφόσον πληρούνται και οι πρόσθετες προϋποθέσεις.
Και το σημαντικότερο: τα 15 χρόνια δεν πρέπει να ταυτίζονται πάντοτε με 15 ημερολογιακά χρόνια πραγματικής εργασίας. Αναγνωρίσεις και πλασματικοί χρόνοι μπορούν να παίξουν σημαντικό ρόλο, αλλά πρέπει να εξετάζονται με βάση τις διατάξεις που ισχύουν για τον συγκεκριμένο ασφαλισμένο πριν γίνει οποιαδήποτε εξαγορά.
