Τα MOOC (Massive Open Online Courses) είναι ανοιχτά διαδικτυακά μαθήματα που απευθύνονται σε μεγάλο αριθμό συμμετεχόντων. Σχεδιάστηκαν για να προσφέρουν πρόσβαση στη γνώση χωρίς γεωγραφικούς περιορισμούς και χωρίς την ανάγκη φυσικής παρουσίας σε εκπαιδευτικό ίδρυμα. Αρκεί μια σύνδεση στο διαδίκτυο και βασικές ψηφιακές δεξιότητες.
Τα τελευταία χρόνια τα MOOC έχουν ενσωματωθεί τόσο στην ακαδημαϊκή εκπαίδευση όσο και στη δια βίου μάθηση, καλύπτοντας από εισαγωγικά αντικείμενα έως εξειδικευμένες επαγγελματικές δεξιότητες.
Πώς λειτουργεί ένα MOOC στην πράξη
Ένα τυπικό MOOC περιλαμβάνει οργανωμένο εκπαιδευτικό υλικό που ο εκπαιδευόμενος παρακολουθεί με τον δικό του ρυθμό. Συνήθως περιλαμβάνονται:
✓ βιντεομαθήματα χωρισμένα σε ενότητες
✓ συνοδευτικό υλικό, σημειώσεις ή παρουσιάσεις
✓ κουίζ αυτοαξιολόγησης και μικρές εργασίες
✓ φόρουμ συζητήσεων με άλλους συμμετέχοντες
✓ δυνατότητα έκδοσης πιστοποιητικού ολοκλήρωσης
Δεν υπάρχει υποχρεωτικό ωράριο και ο χρήστης μπορεί να διακόψει και να συνεχίσει όποτε τον εξυπηρετεί.
Δημοφιλείς πλατφόρμες MOOC
Σήμερα υπάρχουν δεκάδες πλατφόρμες MOOC, με πιο γνωστές τις εξής:
✓ Coursera, με μαθήματα από πανεπιστήμια και μεγάλες εταιρείες
✓ edX, με πιο ακαδημαϊκό προσανατολισμό
✓ Udemy, με έμφαση σε πρακτικές δεξιότητες
✓ FutureLearn, με ευρωπαϊκό χαρακτήρα
Κάθε πλατφόρμα έχει διαφορετική φιλοσοφία, διάρκεια μαθημάτων και πολιτική κόστους.
Κόστη και τι πρέπει να γνωρίζει κάποιος πριν εγγραφεί
Ένα βασικό πλεονέκτημα των MOOC είναι ότι πολλά μαθήματα προσφέρονται δωρεάν, όμως υπάρχουν διαφοροποιήσεις:
✓ δωρεάν παρακολούθηση χωρίς πιστοποιητικό
✓ κόστος πιστοποιητικού συνήθως από 20 έως 80 ευρώ
✓ επαγγελματικά certificates ή σειρές μαθημάτων από 200 έως 600 ευρώ
✓ online degrees με κόστος σημαντικά χαμηλότερο από τα παραδοσιακά, αλλά όχι δωρεάν
Στις περισσότερες περιπτώσεις, ο χρήστης μπορεί να παρακολουθήσει το περιεχόμενο χωρίς πληρωμή και να αποφασίσει αργότερα αν θέλει πιστοποίηση.
Πλεονεκτήματα των MOOC
Η εξάπλωσή τους οφείλεται σε συγκεκριμένα πρακτικά οφέλη:
✓ ευελιξία στον χρόνο και στον τρόπο μάθησης
✓ χαμηλό οικονομικό κόστος σε σχέση με κλασικές σπουδές
✓ πρόσβαση σε σύγχρονη γνώση και νέες δεξιότητες
✓ δυνατότητα επανεκπαίδευσης ή αλλαγής επαγγελματικής κατεύθυνσης
✓ εμπλουτισμός βιογραφικού με πιστοποιημένες δεξιότητες
Για εργαζόμενους, ανέργους ή αυτοαπασχολούμενους, αποτελούν μια ρεαλιστική λύση συνεχούς εξέλιξης.
Περιορισμοί που χρειάζονται προσοχή
Παρότι χρήσιμα, τα MOOC δεν ταιριάζουν σε όλους με τον ίδιο τρόπο:
✓ απαιτούν προσωπική οργάνωση και συνέπεια
✓ πολλά μαθήματα δεν ολοκληρώνονται από όλους
✓ τα πιστοποιητικά δεν έχουν πάντα επίσημη ακαδημαϊκή αναγνώριση
✓ η απουσία φυσικής επαφής δυσκολεύει ορισμένους εκπαιδευόμενους
Για καλύτερα αποτελέσματα, βοηθά να υπάρχει συγκεκριμένος στόχος και εφαρμογή της γνώσης στην πράξη.
MOOC και αγορά εργασίας
Σήμερα πολλά MOOC έχουν σχεδιαστεί με βάση τις ανάγκες της αγοράς εργασίας. Ενδεικτικά καλύπτουν:
✓ προγραμματισμό και ανάλυση δεδομένων
✓ digital marketing και e-commerce
✓ project και product management
✓ δεξιότητες γραφείου και επιχειρησιακή οργάνωση
✓ soft skills όπως επικοινωνία και συνεργασία
Δεν αντικαθιστούν την εμπειρία, αλλά λειτουργούν συμπληρωματικά και δείχνουν διάθεση μάθησης και προσαρμογής.
Συμπερασματικά
Τα MOOC αποτελούν ένα σύγχρονο εργαλείο μάθησης που δίνει περισσότερες επιλογές σε όσους θέλουν να εξελιχθούν επαγγελματικά ή προσωπικά. Δεν είναι λύση για όλα, αλλά μπορούν να καλύψουν ουσιαστικά κενά γνώσης με χαμηλό κόστος και μεγάλη ευελιξία, ειδικά όταν χρησιμοποιούνται στοχευμένα και με ξεκάθαρο σκοπό. Για εργαζόμενους και για νέους που εισέρχονται στην αγορά εργασίας τα MOOCs αποτελούν την ιδανική και φθηνή επιλογή για να βελτιώσουν τις δεξιότητες τους.
