Στην ελληνική αγορά εργασίας υπάρχει ένα παράδοξο που όλοι γνωρίζουν, αλλά λίγοι λένε καθαρά:
δουλειές υπάρχουν, εργαζόμενοι υπάρχουν, αλλά οι μισθοί δεν φτάνουν για να ζήσεις.
Κι όσο αυτό βαφτίζεται «κανονικότητα», το πρόβλημα απλώς βαθαίνει.
Όταν ο μισθός δεν καλύπτει ούτε τα βασικά
Για χιλιάδες εργαζόμενους, ο μηνιαίος μισθός δεν είναι εργαλείο ζωής. Είναι απλώς ένας τρόπος να πληρώνονται τα απολύτως απαραίτητα. Ενοίκιο, λογαριασμοί, μετακίνηση. Τέλος.
Δεν μιλάμε για πολυτέλειες. Μιλάμε για τα στοιχειώδη.
Και όταν ο μισθός τελειώνει πριν τελειώσει ο μήνας, το πρόβλημα δεν είναι ο εργαζόμενος. Είναι το σύστημα.
Η αγορά εργασίας «κολλημένη» στο παρελθόν
Σε πολλούς κλάδους οι μισθοί παραμένουν σχεδόν ίδιοι εδώ και χρόνια, παρά την ακρίβεια, τις αυξημένες απαιτήσεις και τα περισσότερα καθήκοντα. Εμπειρία, ευθύνη και σταθερή παρουσία σπάνια μεταφράζονται σε ουσιαστική αύξηση.
Το αποτέλεσμα είναι εργαζόμενοι που δεν εξελίσσονται. Απλώς αλλάζουν δουλειές, προσπαθώντας να περιορίσουν τη ζημιά.
«Δεν βρίσκουμε προσωπικό» – αλλά με τι μισθό;
Το ακούμε παντού: οι επιχειρήσεις δυσκολεύονται να βρουν προσωπικό. Όμως η πραγματικότητα φαίνεται καθαρά στις αγγελίες:
απαιτητικά ωράρια
πολλαπλοί ρόλοι σε μία θέση
μισθός κοντά στο ελάχιστο
ελάχιστες παροχές
Δεν υπάρχει έλλειψη ανθρώπων. Υπάρχει έλλειψη θέσεων που να βγάζουν νόημα οικονομικά για τον εργαζόμενο. Όταν μια δουλειά δεν επιτρέπει αξιοπρεπή διαβίωση, απλώς δεν είναι βιώσιμη.
Το brain drain δεν σταμάτησε ποτέ
Δεν έφυγαν μόνο πτυχιούχοι. Φεύγουν τεχνίτες, οδηγοί, εργαζόμενοι με εμπειρία. Όχι για πολυτέλεια, αλλά για σταθερότητα και καθαρό εισόδημα που επιτρέπει ζωή.
Όταν στο εξωτερικό η ίδια δουλειά πληρώνεται διπλάσια και προβλέψιμα, το δίλημμα δεν είναι ιδεολογικό. Είναι πρακτικό.
Χαμηλοί μισθοί, υψηλό κόστος
Οι χαμηλοί μισθοί δεν πλήττουν μόνο τους εργαζόμενους. Πλήττουν και τις επιχειρήσεις. Υψηλή εναλλαγή προσωπικού, χαμηλή δέσμευση, μειωμένη παραγωγικότητα. Όλα αυτά έχουν κόστος που συχνά αγνοείται.
Μια οικονομία χαμηλών μισθών δεν χτίζει ανάπτυξη. Χτίζει εξάντληση.
Μέχρι πότε θα το αποδεχόμαστε;
Το ερώτημα δεν είναι αν οι μισθοί είναι χαμηλοί. Αυτό είναι δεδομένο.
Το ερώτημα είναι μέχρι πότε η εργασία θα αμείβεται με τρόπο που δεν επιτρέπει ζωή.
Γιατί όσο η εργασία δεν εξασφαλίζει αξιοπρέπεια, η αγορά εργασίας δεν μπορεί να λειτουργήσει σωστά. Και τότε το πρόβλημα παύει να είναι ατομικό. Γίνεται συλλογικό.
Οι χαμηλοί μισθοί δεν είναι μονόδρομος. Είναι επιλογή.
Και οι επιλογές, αργά ή γρήγορα, επιστρέφουν τον λογαριασμό.
